Ιωάννα Ν. Τριπερίνα, Ψυχολόγος MSc Occ Psy αρ. αδ. 3750/19.5.97

>Ψυχολογία Προσώπων  >Οργανωσιακή Ψυχολογία  >Ψυχολογία Δ.Β.Μάθησης  >Βιογραφικό  >Blog  >Στοιχεία επικοινωνίας  >English  

 

> Νευρωτισμός (συναισθηματική αστάθεια)

της Ι.Ν.Τριπερίνα, Ψυχολόγου, MSc Occ Psy

 

Photo by Lechon Kirb on Unsplash
 

Ο νευρωτισμός ως χαρακτηριστικό της προσωπικότητας είναι η ευαισθησία στο περιβαλλοντικό στρες και η προδιάθεση για μακροχρόνια αρνητική συναισθηματική κατάσταση: ακόμα και μια μικρή απειλή ή μια μη ορατή απειλή μπορεί να οδηγεί σε δυσανάλογη δυσφορία.

 

Ο νευρωτισμός έχει βρεθεί ότι οφείλεται σε βιολογικούς παράγοντες όπως η ευαισθησία στην αμυγδαλή, στην περιοχή του εγκεφάλου που αναλαμβάνει τις ενστικτώδεις αντιδράσεις και σχετίζεται με τα συναισθήματα και τις αντιδράσεις σε αυτά. Η ευαισθησία στην αμυγδαλή συνδέεται με την εκδήλωση εντονότερων συναισθημάτων άγχους και κατάθλιψης, ιδιαίτερα όταν ο άνθρωπος βιώνει ψυχοπιεστικά συμβάντα. Αλλά, ο νευρωτισμός δεν μπορεί παρά να είναι απόρροια του πολιτισμού μας, έτσι όπως το είπε ο Φρόυντ: ο πολιτισμός ως πηγή δυστυχίας.

 

Ο νευρωτισμός περιγράφεται από κάποια από το ακόλουθα χαρακτηριστικά των 6 μερών της ανθρώπινης οντότητας (6σ) που είναι αλληλένδετα, συντίθενται ενιαία, και αναλύονται για λόγους κατανόησης του θέματος:

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑ

Φόβος, παρορμητισμός, άγχος, κατάθλιψη, ντροπή, ζήλεια, ανασφάλεια, εσωστρέφεια, κλείσιμο στον εαυτό, με απορίες γύρω από τα συναισθήματα, υπερευαισθησία στην κριτική, φόβος αποτυχίας, ενοχές.

ΣΩΜΑ

Τα πολύ έντονα ερεθίσματα (οπτικά, ακουστικά, γευστικά, απτικά, οσφρητικά) λειτουργούν ως «αλλεργιογόνα» και δημιουργούν ενόχληση ή κάποια σωματική αντίδραση. Δυσπροσαρμοστικότητα στις αλλαγές του καιρού ή του τόπου.

ΣΚΕΨΗ

Ιδεοψυχαναγκασμός, διάβασμα της σκέψης, διαίσθηση, υψηλό IQ, καλή αίσθηση του χιούμορ, διανοητική ενασχόληση (σκέψη της σκέψης), έντονη αυτοκριτική, απαισιοδοξία, καλή σχέση με την τέχνη (κριτική και εκτίμηση των έργων τέχνης), δημιουργικότητα, φαντασία.

ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ

Αδράνεια. Εκρήξεις. Δυσκολίες προσαρμογής. Εκδηλώσεις παθητικής, παθητικοεπιθετικής ή επιθετικής συμπεριφοράς.

ΣΧΕΣΕΙΣ

Αποφυγή συγκρούσεων, εντάσεων, φωνών και καυγάδων. Προσεκτική παρατήρηση των άλλων και ευαισθησία στα συναισθήματά τους και στις φανερές ή διαφαινόμενες αντιδράσεις τους.

ΣΗΜΑΣΙΑ

Ανάγκη για επιβεβαίωση και αποδοχή. Ανάγκη για κυριαρχία και έλεγχο. Ανάγκη για απομόνωση και αποφυγή.

 

Ψυχοπιεστικά συμβάντα: ένα εξίσου "συναισθηματικά ασταθές" γονεϊκό περιβάλλον, τραυματικές εμπειρίες όπως το διαζύγιο, η διάσταση, η ενδοοικογενειακή βία, η ενδοσχολική βία, η εργενικότητα, η ατεκνία, η υιοθεσία, η ανατροφή παιδιών, η ανατροφή παιδιών με ειδικές ανάγκες ή η συνύπαρξη με ανθρώπους με ειδικές ανάγκες κάθε είδους, μια ξαφνική ασθένεια ή αναπηρία, οι καταχρήσεις και η παραβατικότητα, η σεξουαλική παρενόχληση, ο εγκλεισμός, η ιδρυματοποίηση, το πένθος, η μετανάστευση, το στρες που απορρέει από διάφορες αλλαγές και κρίσεις (πχ. ηλικίας ή εργασίας ή νέας σχέσης και γάμου κλπ.) και πολλά άλλα. Δεν είναι τα ίδια τα συμβάντα ψυχοπιεστικά, αλλά η ένταση με την οποία γίνονται αντιληπτά και η διάρκεια αυτής της έντασης.

 

Υψηλή συναισθηματική αστάθεια (νευρωτισμός) και ψυχοπιεστικά συμβάντα (έτσι όπως εκτιμώνται) αποτελούν ένα εκρηκτικό μείγμα για τον άνθρωπο και καθιστούν απαραίτητη την επαγγελματική βοήθεια άλλοτε βραχυπρόθεσμα, άλλοτε μεσοπρόθεσμα, ακόμα και μακροπρόθεσμα. Για κάποιους ανθρώπους η σχέση με τον ψυχολόγο είναι πορεία, ταξίδι, διαδικασία, και όχι τερματικός σταθμός, προορισμός, αποτέλεσμα. Για κάποιους άλλους είναι ένας παροδικός σταθμός, για όσο διαρκεί η κρίση, η αλλαγή ή η σύγκρουση, εσωτερική ή εξωτερική, με άμεσα αποτελέσματα. Διαβάστε εδώ για το θεωρητικό μοντέλο των ψυχολογικών μας εφαρμογών.

 

Copyright, 23/6/17, I. N. T.

 

 

Νευρωτισμός και εκλογική συμπεριφορά

Photo by davide ragusa on Unsplash

Δύο πρόσφατα εκλογικά αποτελέσματα - η εκλογή του Donald Trump ως προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών και το ψήφισμα για το Brexit του Ηνωμένου Βασιλείου – άνοιξαν εκ νέου τη συζήτηση για τους ψυχολογικούς παράγοντες που διέπουν τη συμπεριφορά των ψηφοφόρων (βλ. για παράδειγμα http://journals.sagepub.com/doi/abs/10.1177/1948550618755874). Και οι δύο εκστρατείες προωθούσαν θέματα φόβου και χαμένης τιμής που συνδέονται με άγχος και κατάθλιψη, θέματα τα οποία σχετίζονται με τη διάσταση του νευρωτισμού της προσωπικότητας. Η σύγχρονη ψυχολογική έρευνα ασχολείται με τη σχέση μεταξύ χαρακτηριστικών προσωπικότητας και εκλογικής συμπεριφοράς, είτε για πρόβλεψη, είτε για κατανόηση και ερμηνεία στάσεων και αποτελεσμάτων. Σε αυτό το σημείο ας θυμηθούμε το ψυχολογικό φαινόμενο που έχει ονομαστεί “the sleeper effect” και το οποίο περιγράφει την αρχική, άμεση και οξεία επίδραση από ένα μήνυμα (πχ. διαφημιστικό), η οποία επίδραση σταδιακά εξασθενεί μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα παύει να επηρεάζει, έχοντας όμως ήδη, εν προκειμένω σχετικά με εκλογικά αποτελέσματα επηρεάσει το γεωπολιτικό τοπίο.

Copyright, 16/3/18, I. N. T.

 

 

Συχνά απαντώμενες νευρωτικές στάσεις ζωής και η αναζήτηση του μέτρου (από το Project Ιουλίου 2016)

 

 

Photoes by Ioanna Triperina on CleverCareer
Φιλαυτία ή Ναρκισσισμός. 4/7/16, Αυτοαπόρριψη ή αυτοκαταστροφή (ανάγκη για αποδοχή από όλους). 5/7/16, Αυτοαποδοχή. 6/7/16

 

 

Photoes by Ioanna Triperina on CleverCareer
Ηδονή (εξουσιομανία). 7/7/16, Οδύνη (ηττοπάθεια). 8/7/16, Αγώνας (προσπάθεια). 11/7/16

 

 

Photoes by Ioanna Triperina on CleverCareer
Μνήμη (εκμετάλλευση). 18/7/16, Μελέτη (τελειοθηρία). 19/7/16, Ποίηση (δημιουργικότητα). 18/7/16

 

 

Photoes by Ioanna Triperina on CleverCareer
Μοίρα (εξάρτηση). 13/7/16, Τύχη (ανεξαρτησία). 14/7/16,

Προσωπική ευθύνη. 12/7/16, Τραγικότητα. 15/7/16 = Αγάπη και ελευθερία. 24/7/16

 

 

Copyright, Ιωάννα Ν. Τριπερίνα, (α) 2/8/2016, (β) 23/6/17.

Μόνο με την έγγραφη άδεια της συγγραφέως επιτρέπεται η αναδημοσίευση και γενικά η αναπαραγωγή του παρόντος έργου με οποιοδήποτε τρόπο - έντυπο, ηλεκτρονικό, ηχητικό ή οπτικό - ή μορφή - τμηματικά ή περιληπτικά.

 

 

Ενημερωθείτε για τις Ψυχολογικές Υπηρεσίες μας

 

 

Εάν έχετε απορίες ή σχόλια, θα χαρώ για την επικοινωνία.

Πρόσωπο επικοινωνίας

Ιωάννα Ν. Τριπερίνα, Ψυχολόγος MSc Occ Psy

 

Κλείστε ένα ραντεβού

 

 

www.clevercareer.gr, copyright Ι.Ν.Τ, 1997-2018